Środa, 16 stycznia 2019
Imieniny obchodzą: Marcel, Waldemar
(min. 5 znaków)
Kamień i krzyż Bojemskiego
Kamil Kacperak 27.02.2012 21:29
Kopalnia "Michalina" była używana kiedyś do wydobywania gliny. Prawdopodobnie jej głębokość wynosi ok. 20 metrów. Teraz latem ludzie wykorzystują dawną cegielnię do pływania, i to pomimo istniejącego zakazu kąpieli oraz do wędkowania. Warto również pozwiedzać okolicę i tereny znajdujące się nieco dalej.
W pobliżu zalanej kopalni znajduje się pomnik, upamiętniający zabójstwo jednego z dyrektorów Huty Częstochowa. Niewiele osób dziś pamięta, kim był ów dyrektor Mariusz Bojemski.

Bojemski w 1899 roku ukończył Instytut Technologiczny w Petersburgu, w latach 1906-1908 był głównym inżynierem, a w okresie 1908-1912 - dyrektorem technicznym Huty „Częstochowa”. Należał do zarządów Resursy oraz Stowarzyszenia Spożywczego w Rakowie, od 1908 r. był prezesem tamtejszej Straży Ogniowej Ochotniczej. Od 1906 r. należał do Towarzystwa Szerzenia Wiedzy w Częstochowie i filii tego stowarzyszenia w Rakowie. Wspomagał finansowo bibliotekę i czytelnię im. Elizy Orzeszkowej Towarzystwa Szerzenia Wiedzy. Sympatyk PSS, więziony w 1906 r. przez Rosjan. Mariusz Bojemski był autorem projektu modernizacji oddziałów huty – stalowni i walcowni. Objął zakład w momencie groźby bankructwa na skutek ciągłych ustępstw finansowych na rzecz buntujących się robotników, co było następstwem rewolucji 1905 roku. W ciągu dwóch lat zmodernizował Hutę i zdyscyplinował załogę, dając początek koniunkturze produkcyjnej. Dzięki wprowadzeniu w życie tego projektu huta w 1910 r. nie zanotowała strat, a w 1911 r. osiągnęła zysk.

Jak donosił Goniec Częstochowski, 22 lipca 1912 roku w Częstochowie padł od kul wracający z konnej wycieczki dyrektor Huty „Częstochowa" inżynier Mariusz Bojemski. Stało się to w czasie przejażdżki konnej niedaleko Cegielni „Michalina na Bugaju. Napad trwał zaledwie kilka sekund, sprawcy wyskoczyli z żyta, oddając kilkanaście strzałów z rewolwerów. Dyrektor Bojemski, ciężko ranny, został przewieziony do zakładowego szpitala. Zmarł tego samego dnia. Pogrzeb Bojemskiego, który odbył się na warszawskich Powązkach, zgromadził kilka tysięcy osób. Z Częstochowy wysłano specjalny pociąg z delegacją robotników.

Jak napisał w raporcie carski gubernator: „21 lipca 1912 r. w godzinach wieczornych, gdy dyrektor huty w Rakowie inż. Mariusz Bojemski z szefem biura p. Gustawem Starzyńskim i Zygmuntem Łabęckim przejeżdżali konno koło cegielni Helmana i Zorskiego na Bugaju, ze zboża wyskoczyło 2 ludzi, którzy zasypali jadących gradem kul. Strzały raniły śmiertelnie dyr. M. Bojemskiego oraz w nogę Z. Łabęckiego. Sprawcy zbiegli. Dyrektor M. Bojemski wkrótce zmarł. Przy kontroli trupa stwierdzono pięć ran: jedną w lewą stopę, jedną w biodro, po jednej w plecy, w szyję i w głowę obok prawego ucha.”

Kamień i krzyż Bojemskiego, zastrzelonego przez grupę  „Rewolucjonistów – Mścicieli”, został ustawiony 21 lipca 1912 roku obok Cegielni „Michalina” B. Helmana. Kamień wraz z osadzonym na nim krzyżem, ustawiono z inicjatywy matki Bojemskiego w miejscu mordu. Głaz dostarczył miejscowy zakład kamieniarski Kruszyński i Proszowski, a krzyż wykonano w warsztatach mechanicznych huty. Poświęcenia krzyża 1 grudnia 1912 roku dokonali ksiądz Henryk Koławski z Konopisk i Lucjan Nawrocki z Rakowa przy udziale pracowników huty oraz Straży Ogniowej Ochotniczej.

Artykuł powstał dzięki życzliwości Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.
Facebook Twitter Google Digg LinkedIn Reddit
Edukacja
15.01 15:05 Nagrodzeni za prace dyplomowe...
11.01 13:55 Ranking szkół...
10.01 14:31 Dziesięć częstochowskich...
21.12 13:55 Uniwersytet im. Jana Długosza...
Felietony
25.09 10:07 Nauczyciel na celowniku
07.08 15:02 Częstochowa zdobyła...
09.07 12:17 Wakacje – cisza przed...
16.12 15:35 Szaleństwo władzy absolutnej
Gospodarka
12.01 09:58 Gazele Biznesu. Dwie...
11.01 15:14 Tesco zamknie kolejne swoje...
11.01 11:28 Trwa budowa bloku komunalnego...
09.01 17:15 Częstochowskie organizacje...
Komunikacja
15.01 11:58 Częstochowa stała w korkach....
11.01 09:27 Rusza kampania "Lepsze...
09.01 14:31 Od poniedziałku zmiana trasy...
09.01 08:02 Uwaga pasażerowie MPK! Linia...
Kościół
06.01 16:16 Orszak Trzech Króli dotarł...
05.01 16:29 Kibice z całej Polski...
04.01 11:56 Orszak Trzech Króli przejdzie...
04.01 10:36 Prezent pod choinkę nie...
Kultura i rozrywka
15.01 15:19 Te filmy warto zobaczyć....
15.01 10:41 Kolędowanie z Enejem w...
15.01 09:29 Do Częstochowy zawita Teatr...
14.01 15:21 "Czyż nie dobija się koni?"...
Miasto
15.01 12:52 Po tragicznej śmierci Pawła...
14.01 19:34 Częstochowa solidaryzuje się...
14.01 10:26 Krzysztof Matyjaszczyk:...
14.01 09:44 Zbiornik przywracany do...
Policja
15.01 14:21 KPP Myszków. Pijany kierowca...
15.01 13:16 Duże ilości marihuany i...
14.01 15:12 Płacił cudzą kartą...
14.01 14:14 Pijany 22-latek jechał autem...
Region
15.01 14:44 WOŚP w Olsztynie. Padł nowy...
08.01 08:10 W Koniecpolu paliło się...
21.11 12:59 Obwodnicą Myszkowa można...
21.11 08:12 Władze powiatu...
Sport
15.01 08:54 Dobry występ młodej...
14.01 13:08 Aktualni mistrzowie Ligi...
14.01 12:34 Pięciosetowy bój w Rozprzy...
14.01 11:04 W Lidze 40-latków zwycięstwa...
Zdrowie
10.01 09:05 Częstochowa szuka placówek...
07.01 14:21 Bezpłatne badanie piersi....
04.01 14:04 Częstochowianka najlepszą...
03.01 08:02 Dyrektor szpitala na Parkitce...
© 2019 Copyright wczestochowie.pl
Serwis wCzestochowie.pl wykorzystuje na swoich stronach pliki cookies (tzw. ciasteczka) w celach reklamowych i statystycznych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować serwis oraz jego zawartość informacyjną do potrzeb naszych użytkowników. Jeżeli nie zgadzasz się na zapisywanie przez nas plików cookies na twoim urządzeniu, możesz je wyłączyć w ustawieniach przeglądarki. Aby dowiedzieć się więcej o tym jak wyłączyć ciasteczka odwiedź stronę pomocy technicznej swojej przeglądarki internetowej.