Wtorek, 25 czerwca 2019
Imieniny obchodzą: Dorota, Łucja
(min. 5 znaków)
Kamień i krzyż Bojemskiego
Kamil Kacperak 27.02.2012 21:29
Kopalnia "Michalina" była używana kiedyś do wydobywania gliny. Prawdopodobnie jej głębokość wynosi ok. 20 metrów. Teraz latem ludzie wykorzystują dawną cegielnię do pływania, i to pomimo istniejącego zakazu kąpieli oraz do wędkowania. Warto również pozwiedzać okolicę i tereny znajdujące się nieco dalej.
W pobliżu zalanej kopalni znajduje się pomnik, upamiętniający zabójstwo jednego z dyrektorów Huty Częstochowa. Niewiele osób dziś pamięta, kim był ów dyrektor Mariusz Bojemski.

Bojemski w 1899 roku ukończył Instytut Technologiczny w Petersburgu, w latach 1906-1908 był głównym inżynierem, a w okresie 1908-1912 - dyrektorem technicznym Huty „Częstochowa”. Należał do zarządów Resursy oraz Stowarzyszenia Spożywczego w Rakowie, od 1908 r. był prezesem tamtejszej Straży Ogniowej Ochotniczej. Od 1906 r. należał do Towarzystwa Szerzenia Wiedzy w Częstochowie i filii tego stowarzyszenia w Rakowie. Wspomagał finansowo bibliotekę i czytelnię im. Elizy Orzeszkowej Towarzystwa Szerzenia Wiedzy. Sympatyk PSS, więziony w 1906 r. przez Rosjan. Mariusz Bojemski był autorem projektu modernizacji oddziałów huty – stalowni i walcowni. Objął zakład w momencie groźby bankructwa na skutek ciągłych ustępstw finansowych na rzecz buntujących się robotników, co było następstwem rewolucji 1905 roku. W ciągu dwóch lat zmodernizował Hutę i zdyscyplinował załogę, dając początek koniunkturze produkcyjnej. Dzięki wprowadzeniu w życie tego projektu huta w 1910 r. nie zanotowała strat, a w 1911 r. osiągnęła zysk.

Jak donosił Goniec Częstochowski, 22 lipca 1912 roku w Częstochowie padł od kul wracający z konnej wycieczki dyrektor Huty „Częstochowa" inżynier Mariusz Bojemski. Stało się to w czasie przejażdżki konnej niedaleko Cegielni „Michalina na Bugaju. Napad trwał zaledwie kilka sekund, sprawcy wyskoczyli z żyta, oddając kilkanaście strzałów z rewolwerów. Dyrektor Bojemski, ciężko ranny, został przewieziony do zakładowego szpitala. Zmarł tego samego dnia. Pogrzeb Bojemskiego, który odbył się na warszawskich Powązkach, zgromadził kilka tysięcy osób. Z Częstochowy wysłano specjalny pociąg z delegacją robotników.

Jak napisał w raporcie carski gubernator: „21 lipca 1912 r. w godzinach wieczornych, gdy dyrektor huty w Rakowie inż. Mariusz Bojemski z szefem biura p. Gustawem Starzyńskim i Zygmuntem Łabęckim przejeżdżali konno koło cegielni Helmana i Zorskiego na Bugaju, ze zboża wyskoczyło 2 ludzi, którzy zasypali jadących gradem kul. Strzały raniły śmiertelnie dyr. M. Bojemskiego oraz w nogę Z. Łabęckiego. Sprawcy zbiegli. Dyrektor M. Bojemski wkrótce zmarł. Przy kontroli trupa stwierdzono pięć ran: jedną w lewą stopę, jedną w biodro, po jednej w plecy, w szyję i w głowę obok prawego ucha.”

Kamień i krzyż Bojemskiego, zastrzelonego przez grupę  „Rewolucjonistów – Mścicieli”, został ustawiony 21 lipca 1912 roku obok Cegielni „Michalina” B. Helmana. Kamień wraz z osadzonym na nim krzyżem, ustawiono z inicjatywy matki Bojemskiego w miejscu mordu. Głaz dostarczył miejscowy zakład kamieniarski Kruszyński i Proszowski, a krzyż wykonano w warsztatach mechanicznych huty. Poświęcenia krzyża 1 grudnia 1912 roku dokonali ksiądz Henryk Koławski z Konopisk i Lucjan Nawrocki z Rakowa przy udziale pracowników huty oraz Straży Ogniowej Ochotniczej.

Artykuł powstał dzięki życzliwości Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.
Facebook Twitter Google Digg LinkedIn Reddit
Edukacja
21.06 12:11 Szkoła Podstawowa nr 47 w...
15.06 09:08 Twoje dziecko nie dostało...
14.06 08:31 Ranking uczelni wyższych....
13.06 14:56 Łazik marsjański studentów...
Felietony
25.09 10:07 Nauczyciel na celowniku
07.08 15:02 Częstochowa zdobyła...
09.07 12:17 Wakacje – cisza przed...
16.12 15:35 Szaleństwo władzy absolutnej
Gospodarka
25.06 11:49 Związkowcy z częstochowskiej...
19.06 11:05 Radni SLD i KO chcą...
18.06 12:44 Nowy blok komunalny w...
18.06 09:29 Realizacja i rozliczanie...
Komunikacja
25.06 15:14 Zarząd dróg przymierza się...
24.06 13:12 Uwaga pasażerowie MPK....
21.06 15:57 Autobusy linii nr 34 pojadą...
19.06 14:02 W Częstochowie...
Kościół
29.05 15:33 Sezon pielgrzymkowy w...
08.04 08:44 Sezon motocyklowy oficjalnie...
28.03 09:05 Jasna Góra i województwo...
06.01 16:16 Orszak Trzech Króli dotarł...
Kultura i rozrywka
17.06 11:07 Zagrali dla częstochowskiego...
16.06 09:15 Frytka OFF-jazd trzyma wysoki...
13.06 16:16 Przekrojowa wystawa prac...
11.06 10:11 Rotary Club Częstochowa...
Miasto
25.06 12:26 Mieszkasz na Błesznie i masz...
25.06 10:19 W Częstochowie i regionie...
25.06 10:07 Na wakacje z PTTK
24.06 10:45 Strażacy pobiegli w maskach i...
Policja
24.06 15:10 Akcja ratunkowa na zalewie w...
24.06 14:14 Pseudokibic Rakowa zatrzymany...
24.06 12:09 KMP Częstochowa. Zarzuty dla...
24.06 11:05 Częstochowska policja...
Region
22.06 11:17 Gwałtowne burze przeszły...
04.06 09:11 Kwalifikacje do Mistrzostw...
27.05 12:11 ParaRudniki z pielgrzymką i...
08.05 07:43 Obwodnica Woźnik wreszcie...
Sport
25.06 13:10 W Częstochowie powstają...
25.06 11:04 Budowlani startowali w Mielcu,...
25.06 09:11 Częstochowscy sztangiści z...
25.06 08:24 Bezapelacyjne zwycięstwo...
Zdrowie
27.05 15:20 Co zrobić, żeby ustrzec się...
22.05 14:41 Częstochowa uruchamia nowe...
22.05 09:53 W Galerii Jurajskiej zbadają...
22.05 08:12 Częstochowskie Amazonki...
© 2019 Copyright wczestochowie.pl
Serwis wCzestochowie.pl wykorzystuje na swoich stronach pliki cookies (tzw. ciasteczka) w celach reklamowych i statystycznych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować serwis oraz jego zawartość informacyjną do potrzeb naszych użytkowników. Jeżeli nie zgadzasz się na zapisywanie przez nas plików cookies na twoim urządzeniu, możesz je wyłączyć w ustawieniach przeglądarki. Aby dowiedzieć się więcej o tym jak wyłączyć ciasteczka odwiedź stronę pomocy technicznej swojej przeglądarki internetowej.