Poniedziałek, 6 grudnia 2021
Imieniny obchodzą: Jarema, Mikołaj
(min. 5 znaków)
REKLAMA
Kamień i krzyż Bojemskiego
Kamil Kacperak 27.02.2012 21:29
Kopalnia "Michalina" była używana kiedyś do wydobywania gliny. Prawdopodobnie jej głębokość wynosi ok. 20 metrów. Teraz latem ludzie wykorzystują dawną cegielnię do pływania, i to pomimo istniejącego zakazu kąpieli oraz do wędkowania. Warto również pozwiedzać okolicę i tereny znajdujące się nieco dalej.
W pobliżu zalanej kopalni znajduje się pomnik, upamiętniający zabójstwo jednego z dyrektorów Huty Częstochowa. Niewiele osób dziś pamięta, kim był ów dyrektor Mariusz Bojemski.

Bojemski w 1899 roku ukończył Instytut Technologiczny w Petersburgu, w latach 1906-1908 był głównym inżynierem, a w okresie 1908-1912 - dyrektorem technicznym Huty „Częstochowa”. Należał do zarządów Resursy oraz Stowarzyszenia Spożywczego w Rakowie, od 1908 r. był prezesem tamtejszej Straży Ogniowej Ochotniczej. Od 1906 r. należał do Towarzystwa Szerzenia Wiedzy w Częstochowie i filii tego stowarzyszenia w Rakowie. Wspomagał finansowo bibliotekę i czytelnię im. Elizy Orzeszkowej Towarzystwa Szerzenia Wiedzy. Sympatyk PSS, więziony w 1906 r. przez Rosjan. Mariusz Bojemski był autorem projektu modernizacji oddziałów huty – stalowni i walcowni. Objął zakład w momencie groźby bankructwa na skutek ciągłych ustępstw finansowych na rzecz buntujących się robotników, co było następstwem rewolucji 1905 roku. W ciągu dwóch lat zmodernizował Hutę i zdyscyplinował załogę, dając początek koniunkturze produkcyjnej. Dzięki wprowadzeniu w życie tego projektu huta w 1910 r. nie zanotowała strat, a w 1911 r. osiągnęła zysk.

Jak donosił Goniec Częstochowski, 22 lipca 1912 roku w Częstochowie padł od kul wracający z konnej wycieczki dyrektor Huty „Częstochowa" inżynier Mariusz Bojemski. Stało się to w czasie przejażdżki konnej niedaleko Cegielni „Michalina na Bugaju. Napad trwał zaledwie kilka sekund, sprawcy wyskoczyli z żyta, oddając kilkanaście strzałów z rewolwerów. Dyrektor Bojemski, ciężko ranny, został przewieziony do zakładowego szpitala. Zmarł tego samego dnia. Pogrzeb Bojemskiego, który odbył się na warszawskich Powązkach, zgromadził kilka tysięcy osób. Z Częstochowy wysłano specjalny pociąg z delegacją robotników.

Jak napisał w raporcie carski gubernator: „21 lipca 1912 r. w godzinach wieczornych, gdy dyrektor huty w Rakowie inż. Mariusz Bojemski z szefem biura p. Gustawem Starzyńskim i Zygmuntem Łabęckim przejeżdżali konno koło cegielni Helmana i Zorskiego na Bugaju, ze zboża wyskoczyło 2 ludzi, którzy zasypali jadących gradem kul. Strzały raniły śmiertelnie dyr. M. Bojemskiego oraz w nogę Z. Łabęckiego. Sprawcy zbiegli. Dyrektor M. Bojemski wkrótce zmarł. Przy kontroli trupa stwierdzono pięć ran: jedną w lewą stopę, jedną w biodro, po jednej w plecy, w szyję i w głowę obok prawego ucha.”

Kamień i krzyż Bojemskiego, zastrzelonego przez grupę  „Rewolucjonistów – Mścicieli”, został ustawiony 21 lipca 1912 roku obok Cegielni „Michalina” B. Helmana. Kamień wraz z osadzonym na nim krzyżem, ustawiono z inicjatywy matki Bojemskiego w miejscu mordu. Głaz dostarczył miejscowy zakład kamieniarski Kruszyński i Proszowski, a krzyż wykonano w warsztatach mechanicznych huty. Poświęcenia krzyża 1 grudnia 1912 roku dokonali ksiądz Henryk Koławski z Konopisk i Lucjan Nawrocki z Rakowa przy udziale pracowników huty oraz Straży Ogniowej Ochotniczej.

Artykuł powstał dzięki życzliwości Ośrodka Dokumentacji Dziejów Częstochowy Muzeum Częstochowskiego.
Facebook Twitter Google Digg LinkedIn Reddit
Edukacja
02.12 11:19 Udany debiut uczniów Zespołu...
30.11 10:45 Częstochowskie przedszkola...
24.11 13:02 Zespół Szkół im. Reymonta...
19.11 13:57 Nauka zdalna w kolejnych...
Felietony
22.09 09:11 Felieton. Życie nie jest...
12.09 11:41 Pani z klasą
25.09 10:07 Nauczyciel na celowniku
07.08 15:02 Częstochowa zdobyła...
Gospodarka
24.11 11:14 Kupcy z Wałów Dwernickiego...
18.11 13:11 Częstochowska huta wróciła...
18.11 09:07 Japońska firma planuje...
30.10 11:05 Jurajski Kongres Gospodarczy w...
Komunikacja
04.12 09:22 Przebudowa dawnej DK1. MZD...
03.12 08:11 Uwaga! Od poniedziałku...
02.12 15:39 Budowa chodnika i ścieżki...
02.12 14:41 Rusza przebudowa DK91 pod...
Kościół
30.11 12:14 Budują jasnogórskie szopki
15.11 14:55 Zmarł o. Jerzy Tomziński,...
02.11 08:21 W Halloween wrzucili jajka do...
16.08 10:26 Kilkadziesiąt tysięcy...
Kultura i rozrywka
03.12 13:08 Świąteczny koncert GLENN...
02.12 14:27 Świętowanie mikołajek w...
22.11 12:08 "Klimaty Częstochowy"...
22.11 10:08 "Przetrwają najsilniejsi"....
Miasto
03.12 14:11 Wspólne ubieranie choinki na...
03.12 13:23 Kolejna "Świąteczna zbiórka...
03.12 11:55 Most nad Wartą w ul....
02.12 15:12 Miasto podsumowało program...
Policja
03.12 09:16 47-letni kierowca z Rudnik...
02.12 10:13 Ostrzelał z kałasznikowa dom...
02.12 09:12 Morderstwo 42-latki z...
01.12 10:11 Pijane kobiety zaatakowały...
Region
28.10 10:11 Olsztyn remontuje trasę...
07.10 10:04 Święto jeźdźców w...
22.09 14:17 Jeziorko w Kusiętach ze...
30.07 12:18 Zabójstwo rodziny w...
Sport
05.12 09:15 Porażka Rakowa w Gdańsku w...
02.12 08:21 Raków pokonał Termalicę i...
02.12 08:07 Siatkarze Exact Systems Norwid...
01.12 13:06 Eltrox Włókniarz rozpoczyna...
Zdrowie
03.12 10:39 Koronawirus. Prawie 27 tys....
02.12 10:36 Koronawirus. Dużo zakażeń i...
01.12 10:37 Koronawirus. Kolejne rekordowe...
30.11 11:02 Koronawirus. Rekord zgonów...
© 2021 Copyright wczestochowie.pl
Serwis wCzestochowie.pl wykorzystuje na swoich stronach pliki cookies (tzw. ciasteczka) w celach reklamowych i statystycznych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować serwis oraz jego zawartość informacyjną do potrzeb naszych użytkowników. Jeżeli nie zgadzasz się na zapisywanie przez nas plików cookies na twoim urządzeniu, możesz je wyłączyć w ustawieniach przeglądarki. Aby dowiedzieć się więcej o tym jak wyłączyć ciasteczka odwiedź stronę pomocy technicznej swojej przeglądarki internetowej.